Rijksmuseum Boerhaave – Ziekte & Gezondheid

Tentoonstelling: Ziekte & Gezondheid, herinrichting
Ontwerpbureau: OPERA Amsterdam, Studio Louter, Bruns B.V.
Looptijd tentoonstelling: open sinds 15 december 2017
Looptijd bezoekersonderzoek: februari – mei 2018

Over de casestudie

Over het museum
Het in Leiden gevestigde Rijksmuseum Boerhaave is het ‘Rijksmuseum voor de Geschiedenis van de Natuurwetenschappen en Geneeskunde’ en is vernoemd naar Herman Boerhaave (1668-1738). Hij was een alleskunner (arts, anatoom, botanicus, scheikundige, humanist en onderzoeker) en was verbonden aan de Leidse universiteit als docent, hoogleraar en rector magnificus. Het museum telt twee verdiepingen en omvat 24 zalen. Op de begane grond presenteert het museum tijdelijke tentoonstellingen. De verdieping is gereserveerd voor de vaste presentatie. Gerangschikt naar vijf thema’s behandelt het museum de belangrijkste ontdekkingen en ontwikkelingen binnen de wetenschapsgeschiedenis. De totale collectie omvat vijf eeuwen wetenschappelijk onderzoek. Door een intensieve samenwerking met kopstukken uit de wetenschap van vandaag biedt Rijksmuseum Boerhaave bezoekers van alle leeftijden een intrigerende kijk in de wereld van wetenschap vroeger, nu en in de toekomst.

Herinrichting
In december 2017 werd, na een herinrichting van 1,5 jaar, het nieuwe Rijksmuseum Boerhaave geopend. Naast een volledig heringerichte vaste presentatie ondergingen ook de ontvangstmogelijkheden van de congresruimtes, het museumcafé, de entree en de museumwinkel een metamorfose.

Ziekte & Gezondheid
Voor dit onderzoek zijn de eerste twee thema’s (Gouden Eeuw – zie hier – en Ziekte & Gezondheid) meegenomen als casestudies. Ziekte & Gezondheid gaat over de ontwikkeling van geneeskunde in de afgelopen drie eeuwen. In deze zalen is een brede waaier aan media ingezet om het bezoek meer betekenis te geven en te verrijken. Het betreft hier ondermeer digitale magazines, wandprojecties van historische ziekenzalen, een kinect-applicatie, audiofragmenten van patiënten en artsen en kortdurende spellen.

De eerste zaal is ingericht als een ziekenzaal: het is een lichte ruimte, met veel wit en een steriele uitstraling. Er staan 8 ziekenhuisbedden die ieder een belangrijk omslagpunt in de geneeskunde presenteren, waarbij met name de patiëntengeschiedenis voorop staat. De inrichting geeft inzicht in hoe onze moderne geneeskunde is ontstaan, welke belangrijke doorbraken er plaatsvonden en het inzicht dat de manier waarop wij nu worden genezen niet altijd vanzelfsprekend was.

De volgende zaal verbeeldt het laboratorium. Hier wordt ingezoomd op ziekteverwekkers die de microscoop zichtbaar maakt, de anatomie van het menselijk lichaam, geneesmiddelen en proefdieren. Een grote wand met röntgenfoto’s presenteert de ontwikkelingen die de radiologie in de vorige eeuw doormaakte.

De derde en laatste zaal is gericht op de toekomst met 5 ethische dilemma’s in de vorm van een spel. Hier krijgt de bezoeker de mogelijkheid zijn mening te geven over gevoelige thema’s, door na het bekijken van diverse video’s waar wetenschappers aan het woord zijn te bepalen wat zijn of haar eigen standpunt is. De thema’s zijn actueel: orgaandonaties, techniek en gezondheid, bloedonderzoek en protheses staan centraal.

Resultaten

In totaal hebben 219 bezoekers de survey ingevuld, zijn 33 observaties verzameld en zijn met 10 bezoekers verdiepende gesprekken gevoerd. Uit het onderzoek komt naar voren dat bezoekers de zaal gemiddeld een 8 geven en het bezoek als leerzaam (83%) hebben ervaren. ‘Geïnteresseerd, vol verwondering en ontspannen’ zijn de meest genoemde emoties in deze ruimte, hoewel het voor enkele bezoekers uit de focusgroepen ook best spannend was omdat deze deelnemers niet zo gesteld waren op ziekenhuizen.

Lees het hele rapport: Rapportage Rijksmuseum Boerhaave

Recommended Posts